भारतभर दिवाळीच्या (Diwali) आनंदी वातावरणाची तयारी सुरू असताना, राजस्थानमधील जैसलमेर येथून अत्यंत हृदय पिळवटून टाकणारी एक भीषण दुर्घटना समोर आली आहे. जैसलमेरहून जोधपूरकडे निघालेल्या एका खासगी एसी स्लीपर बसला अचानक आग लागल्याने २० हून अधिक प्रवाशांचा आगीत होरपळून जीव गेला, तर १५ हून अधिक प्रवासी गंभीर जखमी झाले आहेत. या दुर्घटनेतील मृतांपैकी एका प्रवाशाची कहाणी काळजाला हात घालणारी आहे. दिवाळीच्या सुट्टीसाठी कुटुंबाकडे परतणाऱ्या जितेश चौहान (Jitesh Chauhan) यांचा ‘मी बसमध्ये बसलोय’ हा पत्नीला केलेला शेवटचा कॉल ठरला, आणि त्यांच्या कुटुंबावर क्षणात दुःखाचा डोंगर कोसळला. जैसलमेर बस अपघात (Jaisalmer Bus Accident) हा केवळ एक अपघात नसून, तो प्रवासातील सुरक्षिततेच्या प्रश्नावर गंभीर भाष्य करणारा आहे.
जितेश चौहान हे दिवाळीच्या सुट्ट्यांसाठी आपल्या गावी, कुटुंबासोबत आनंदात सण साजरा करण्यासाठी निघाले होते. पत्नी आणि मुलांसोबत त्यांचा दररोज फोनवर बोलणे व्हायचे. मंगळवारी (१४ ऑक्टोबर) त्यांनी जोधपूरकडे जाण्यासाठी बस पकडली. बसमध्ये आसनस्थ झाल्यावर त्यांनी पत्नीला कॉल केला आणि आनंदाने सांगितले की, “मी बसमध्ये बसलोय आणि आता निघालोय.” हा कॉल संपल्यानंतर काही वेळातच जितेश यांच्या कुटुंबियांनी टीव्हीवर जैसलमेर-जोधपूर महामार्गावर एका खासगी स्लीपर बसला भीषण आग लागल्याची बातमी पाहिली.
त्यांची छाती धस्स झाली. त्यांनी तातडीने जितेश यांना कॉल करण्याचा प्रयत्न केला. पण, तो कॉल रिसीव्ह होत नव्हता. भीती आणि संशयाने ग्रासलेल्या अवस्थेत त्यांनी बातम्यांचे तपशील तपासले आणि त्यांना समजले की, ही तीच बस होती, ज्यामधून जितेश प्रवास करत होते. काही तासांनंतर पोलिसांनी जितेश यांच्या घरी कॉल केला आणि जे वास्तव समोर आले, त्याने कुटुंबातील आनंदी वातावरण क्षणात आक्रोशाने हादरून गेले. जितेश यांचा आगीत होरपळून मृत्यू झाला होता.
२. दुर्घटनेचे स्वरूप आणि मृत्युची भीषणता (Severity and Nature of the Disaster)
राजस्थानातील हा जैसलमेर बस अपघात अत्यंत भीषण होता. खासगी वातानुकूलित (AC Sleeper) स्लीपर बसमध्ये आग लागल्यामुळे ही दुर्घटना अधिक गंभीर बनली.
अपघाताचे कारण: प्राथमिक अंदाजानुसार, ही आग शॉर्ट सर्किटमुळे लागली. एसी स्लीपर बस असल्यामुळे बसमध्ये मोठ्या प्रमाणात ज्वलनशील वस्तू (उदा. फोम, सीट कव्हर, एसी सिस्टीम) आणि बंदिस्त वातावरण होते.
मृत्यू आणि जखमी: या अपघातात बसमधील २० हून अधिक प्रवाशांचा जागेवरच होळपळून मृत्यू झाला. त्यांचे मृतदेह जळून कोळसा झाल्यामुळे त्यांची ओळख पटणे अत्यंत अवघड झाले. याव्यतिरिक्त, १५ प्रवासी गंभीररित्या जखमी झाले असून, त्यांच्यावर रुग्णालयात उपचार सुरू आहेत.
काळाचा घाला: रात्रीच्या वेळी प्रवासी झोपलेले असताना ही आग लागल्यामुळे प्रवाशांना बाहेर पडण्यासाठी पुरेसा वेळ मिळाला नाही. यामुळे आग लागल्याचे कळण्यापूर्वीच अनेकांना जीव गमवावा लागला.
३. ओळख हरपली: डीएनए चाचणीची प्रतीक्षा (Identity Lost: The Need for DNA Testing)
या जैसलमेर बस अपघात घटनेतील सर्वात दुःखद बाजू म्हणजे, मृतांची ओळख पटू न शकणे. आगीची तीव्रता इतकी होती की, मृतदेहांचा अक्षरशः कोळसा झाला आहे. यामुळे मृतदेह ओळखण्यासाठी कुटुंबातील सदस्यांना प्रचंड मनस्ताप सहन करावा लागत आहे.
मृतदेह ओळखणे अवघड: जितेश चौहान यांचे मोठे भाऊ गजेश चौहान यांनी रुग्णालयात पोहोचूनही त्यांच्या भावाच्या मृतदेहाची ओळख पटू शकली नाही. मृतदेह इतके विद्रूप झाले आहेत की, केवळ वस्तू किंवा कपड्यांवरून ओळख पटवणे शक्य नाही.
डीएनए चाचणी: जितेश यांच्या कुटुंबियांना सांगण्यात आले की, आता मृतदेहाची अचूक ओळख पटवण्यासाठी डीएनए चाचणी (DNA Test) करणे आवश्यक आहे. कुटुंबाला आपला प्रिय व्यक्ती कोण, हे निश्चित होईपर्यंत मृतदेहाच्या अंतिम संस्कारासाठी थांबून राहावे लागणार आहे. ही प्रतीक्षा जितेश यांच्या पत्नी आणि मुलांसाठी अत्यंत वेदनादायी आहे.
दिवसभरापूर्वी ज्या व्यक्तीसोबत दिवाळीच्या तयारीवर आनंदी चर्चा झाली होती, आज त्याची ओळखही पटत नाहीये, ही वस्तुस्थिती कुटुंबाला मानसिक धक्का देणारी आहे.
४. कुटुंबाचा आक्रोश आणि दिवाळीचा विझलेला आनंद (Family’s Grief and Extinguished Joy)
जितेश यांच्या घरी दिवाळीची तयारी पूर्ण झाली होती. ते घरी येणार असल्यामुळे पत्नी, मुले आणि आई-वडील अत्यंत आनंदात होते. पण, जैसलमेर बस अपघात या बातमीने त्यांच्या घरात क्षणात सर्व आनंद विझला.
जितेश यांच्या घरी दिवाळीचे वातावरण पूर्णपणे शोकाकुल झाले आहे. घरातील सगळे सदस्य, पत्नी, मुले आणि वृद्ध आई-वडील या घटनेमुळे शोकसागरात बुडाले आहेत. घरात होणारा दिवाळीचा जल्लोष, मिठाई, कपडे आणि रोषणाई, या सगळ्याचे रूपांतर आक्रोशात झाले आहे. एका रात्रीत कुटुंबाचे सर्व स्वप्न भंगले. कुटुंब घाईघाईने जोधपूरमधील रुग्णालयात पोहोचले, जिथे जखमींच्या गर्दीत त्यांना जितेश सापडले नाहीत, तेव्हा त्यांच्या काळजाचा ठोका चुकला. अखेर, २० मृतदेह होरपळून गेल्याचे कळताच कुटुंबाने टाहो फोडला.
५. खासगी एसी स्लीपर बसच्या सुरक्षिततेचा प्रश्न (Safety Questions of Private AC Sleeper Buses)
हा जैसलमेर बस अपघात खासगी लांब पल्ल्याच्या बसमधील सुरक्षिततेच्या प्रश्नावर पुन्हा एकदा प्रकाश टाकतो. एसी स्लीपर बस आकर्षक आणि आरामदायक असल्या तरी, आपत्कालीन परिस्थितीत त्या धोकादायक ठरू शकतात.

ज्वलनशील पदार्थ: स्लीपर बसमधील सीटसाठी वापरलेला फोम आणि आतील भाग अत्यंत ज्वलनशील असतो. आग लागल्यास ती त्वरित पसरते.
आणीबाणी मार्ग: बसमध्ये आपत्कालीन दरवाजे (Emergency Exits) पुरेसे नसतात किंवा अनेकदा ते बंद असतात. तसेच, एसी बसमध्ये खिडक्या उघडता येत नाहीत, ज्यामुळे बाहेर पडणे अवघड होते.
सुरक्षितता उपकरणे: प्रत्येक बसमध्ये योग्य व कार्यरत अग्निशमन यंत्रणा (Fire Extinguishers) आहेत का, याची तपासणी नियमितपणे व्हायला हवी. शॉर्ट सर्किट होण्याची शक्यता तपासणे, ही सर्वात महत्त्वाची बाब आहे.
पर्यवेक्षण आणि नियमन: खासगी बस कंपन्या परिवहन (Transport) विभागाच्या नियमांचे किती पालन करतात, यावर प्रशासनाचे अधिक कठोर नियंत्रण असणे आवश्यक आहे.
जितेश चौहान यांच्यासह २० निष्पाप प्रवाशांचा मृत्यू केवळ एका दुर्घटनेमुळे नव्हे, तर सुरक्षिततेच्या नियमांमधील ढिलाईमुळे झाला आहे. सरकारने या घटनेची गंभीर दखल घेऊन, खासगी बसच्या सुरक्षिततेचे कठोर नियमन करण्याची गरज आहे, जेणेकरून भविष्यात अशा भीषण घटनांना आळा बसेल.
Follow Us On
Instagram :
https://www.instagram.com/policernews
X Account :
Read Also

